Μια ομάδα πιστή στη φιλοσοφία της: η Φράιμπουργκ και ο Τζούλιαν Σούστερ

Η φράση «ουδείς αναντικατάστατος» σημαίνει ότι δεν πρέπει να ανησυχείς για το τι θα συμβεί αν κάποιος σημαντικός άνθρωπος αποχωρήσει από τη θέση του. Φυσικά, έχει και τη θέση της στο ποδόσφαιρο. Πολλές φορές χρησιμοποιείται με λίγη πικρία και μια προσπάθεια αισιοδοξίας, όταν κάποιος σημαντικός παίκτης ή προπονητής αποφασίζει να εγκαταλείψει την ομάδα του και θες να δείξεις ότι δεν ήταν τόσο σημαντικός και ότι θα βρεθεί κάτι καλύτερο. Αλλά γνωρίζουμε ότι αυτό δεν συμβαίνει πάντα. Ειδικά όταν μιλάμε για προπονητές που έχουν αφήσει το στίγμα τους σε ομάδες και οι σύλλογοι κινούνται γύρω από αυτούς.

Τα παραδείγματα πολλά, με κλασικότερο αυτό του Άλεξ Φέργκιουσον στη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Ένα κενό που ουσιαστικά μέχρι σήμερα δεν έχει καλυφθεί. Αλλά και στην πατρίδα μας, σε ομάδες όπως ο ΟΦΗ του Γκέραρντ ή η ΑΕΚ του Μπάγεβιτς, πάντα υπήρχε μια σκιά πάνω από τον σύλλογο, μια σύγκριση των επόμενων. Το ίδιο ερώτημα τέθηκε και στην περίπτωση της Φράιμπουργκ. «Και τώρα τι;» Η Φράιμπουργκ όμως είναι ένας αρκετά ιδιαίτερος και διαφορετικός σύλλογος με τον οποίο ασχοληθήκαμε αρκετές φορές τα τελευταία χρόνια. Μια ομάδα που αγαπάει την παράδοσή της, αλλά τα τελευταία χρόνια χρειάστηκε να εγκαταλείψει δύο σταθερές της.

Η πρώτη σταθερά ήταν το ιστορικό της γήπεδο, το Ντράιζαμστάντιον χτισμένο δίπλα στον Μέλανα Δρυμό και στον παραπόταμο του Ρήνου με όνομα Ντράιζαμ, ένα γήπεδο παλιακό, όμορφο, ιδιαίτερο, με πολλές θέσεις ορθίων, πιο μικρό από τις απαραίτητες διαστάσεις της UEFA και με μια… ελαφριά κλίση, καθώς από το ένα γκολπόστ στο άλλο υπάρχει υψομετρική διαφορά 98 ολόκληρων εκατοστών. Η Φράιμπουργκ που τα τελευταία χρόνια κάνει βήματα προς τα μπροστά, γίνεται σταθερή δύναμη, βρίσκεται για δέκα χρόνια σερί στην Μπουντεσλίγκα και δεν μπαίνει καν σε μάχες σωτηρίας, έπρεπε να κάνει το βήμα μπροστά. Η απόφαση πάρθηκε από τον δήμο και τον σύλλογο το 2012, ο κόσμος ψήφισε και συμφώνησε κατά 58% με το πλάνο για τη δημιουργία νέου γηπέδου. Η Φράιμπουργκ μπήκε στο νέο της στάδιο το 2021, εγκαταλείποντας ένα από τα πιο ιδιαίτερα γήπεδα της χώρας.

Κι αν η μετακόμιση σε ένα γήπεδο μπορεί να φέρνει ανάμικτα συναισθήματα (αν το παλιό είναι τόσο αγαπημένο όσο ένα Χάιμπουρι ή ένα Γκούντισον Παρκ), πάντα φέρνει και το καινούριο, το ωραίο. Η δεύτερη σταθερά της Φράιμπουργκ που άλλαξε όμως, ήταν πολύ πιο δύσκολη. Ο Κρίστιαν Στράιχ δεν ήταν απλά ο προπονητής της ομάδας. Ήταν ο άνθρωπος που σου ερχόταν αμέσως στο μυαλό όταν άκουγες τη λέξη Φράιμπουργκ. Δεν ήταν σπουδαίος παίκτης με μεγάλη ιστορία στον σύλλογο, αλλά προπονητής της Κ19 από το 1995 μέχρι το 2011. Από το 2007 ήταν παράλληλα και βοηθός προπονητή στην 1η ομάδα. Η Φράιμπουργκ είναι αλλεργική στις αλλαγές προπονητή και, παράλληλα, αλλεργική στο να ψάχνει μακριά για προπονητές. Ο κόουτς Φίνκε ήταν προπονητής από το 1991 ως το 2007. Και από το 2007 ως το 2011 ο Ρόμπιν Ντουτ. Και όταν έφυγε αυτός, την ομάδα ανέλαβε ο προπονητής της Κ17 και αργότερα της Β’ ομάδας Μάρκους Στοργκ και ο Στράιχ παρέμεινε βοηθός.

Ο Στοργκ όμως δεν τα πήγε καλά. Είχε προβλήματα με τους παίκτες και η ομάδα βρισκόταν στον πάτο της βαθμολογίας. Η Φράιμπουργκ πήρε μια απόφαση που δεν ήταν εύκολη γι’ αυτή. Απέλυσε έναν προπονητή σε ελάχιστο χρονικό διάστημα. Αλλά και πάλι δεν έψαξε για αλλού. Έμεινε πιστή στο παπούτσι απ’ τον τόπο σου. Ο Στράιχ με εμπειρία μόνο στην Κ19 ανέλαβε. Και από το τέλος του 2011 έγινε το πρόσωπο της Φράιμπουργκ. Όχι μόνο ως κόουτς, αλλά και ως ένας άνθρωπος με απόψεις, με φιλοσοφία, ένας άνθρωπος που εκφραζόταν για σημαντικά κοινωνικά ζητήματα. Αφού έσωσε την ομάδα στην 1η του χρόνια και μετά από κάποια σκαμπανεβάσματα, την οδήγησε τέσσερις φορές στην Ευρώπη (ενώ μέχρι τότε σε ολόκληρη την ιστορία της, η Φράιμπουργκ είχε βγει μόλις δύο φορές). Για τον Στράιχ είχαμε μιλήσει αναλυτικά παλιότερα στο αφιέρωμά μας. Μετά από 12 χρόνια, αποφάσισε να αποχωρήσει στο τέλος της σεζόν 2023-24.

Ο Σούστερ ως παίκτης, με τον Στράιχ προπονητή

Και τι έκανε η Φράιμπουργκ; Αυτό που κάνει πάντα. Πόνταρε σε έναν δικό της άνθρωπο. Ο Τζούλιαν Σούστερ έγινε μόλις ο 5ος προπονητής της ομάδας από το 1991. Σε 33 χρόνια όλα αυτά. Τόσους προπονητές αλλάζουν άλλοι σε μία σεζόν. Ο Σούστερ είχε τη διαφορά σε σχέση με τον Στράιχ ότι ήταν και σπουδαίος παίκτης της ομάδας. Ο υψηλόσωμος χαφ έπαιξε για 10 χρόνια μπάλα στη Φράιμπουργκ, τα περισσότερα από αυτά με τον Στράιχ κόουτς, με τον οποίο έγινε και αρχηγός. Και μια ακόμα διαφορά ότι δεν πέρασε πολλά χρόνια στις μικρές ομάδες της Φράιμπουργκ. Είχε μεν συμμετοχή στις ακαδημίες (ως σύνδεσμος ακαδημιών και 1ης ομάδας), αλλά ο Στράιχ τον πήρε κατευθείαν στο προπονητικό του team. Μάλιστα, όταν το 2022 ο Στράιχ ήταν θετικός σε COVID, ο Σούστερ έγινε και κόουτς της ομάδας μαζί με τον Πάτρικ Μπάιερ.

Και όταν ο Στράιχ είπε το δύσκολο αντίο, ο Σούστερ που ένιωθε έτοιμος ήταν ο εκλεκτός του συλλόγου. Πέρσι έκανε εντυπωσιακό ξεκίνημα και άγγιξε το όνειρο μόλις στην πρώτη του σεζόν, χάνοντας την τελευταία στιγμή την 4η θέση και την έξοδο στο Τσάμπιονς Λιγκ. Ο ίδιος δεν το είδε αρνητικά. Επικεντρώθηκε στο γεγονός ότι η ομάδα κέρδισε ξανά την έξοδο στο Γιουρόπα Λιγκ και όχι στη στενοχώρια για την έξοδο στα σαλόνια.

Ο συγκλονιστικός ημιτελικός στη Στουτγκάρδη

Η Φράιμπουργκ κάνει μια πολύ καλή πορεία και φέτος στο γερμανικό πρωτάθλημα. Δεν θα καταφέρει το περσινό της κατόρθωμα, αλλά για μεγάλο διάστημα χωρούσε τρία καρπούζια σε μια μασχάλη. Στο κύπελλο έφτασε μια ανάσα πριν τον τελικό, αλλά τελικά λύγισε στη Στουτγκάρδη, χάνοντας με 2-1 στην παράταση στο 119′. Ένα πολύ ισχυρό χτύπημα για μια ομάδα που αναζητά όσο τίποτε άλλο τον πρώτο της τίτλο. Στο πρωτάθλημα έχει μείνει πολύ μακριά από την 1η εξάδα, αλλά δίνει τη μάχη της για το τελευταίο ευρωπαϊκό εισιτήριο και είναι ζωντανή για τα καλά για την 7η θέση. Πράγματα που δεν είναι αυτονόητα για έναν ταπεινό σύλλογο που έχασε τον σχεδόν μόνιμο προπονητή του.

Η μεγαλύτερη πρόκληση του Σούστερ όμως (και όλου του συλλόγου) έχει φτάσει και είναι ευρωπαϊκή. Η Φράιμπουργκ είχε καλύτερη πορεία της τη συμμετοχή στους 16 στην Ευρώπη. Φέτος ξεκίνησε εντυπωσιακά, πήρε την 7η θέση στη League Phase, έχοντας μάλιστα αρκετά δύσκολα ματς. Και στη συνέχεια ήταν ακόμα καλύτερη. Απέκλεισε Γκενκ και Θέλτα, ρίχνοντας 3αρες και 5αρες και έφτασε στα ημιτελικά απέναντι στην Μπράγκα. Ο Σούστερ δήλωσε πριν το πρώτο ματς ότι θυμάται το γήπεδο της Μπράγκα από τότε που μάζευε χαρτάκια Πανίνι για το Euro του 2024. Το αυτοκόλλητο όμως δεν του έφερε τύχη. Η Μπράγκα κατάφερε να πάρει τη νίκη με 2-1 στις καθυστερήσεις και μαζί να πάρει το πλεονέκτημα. Η ρεβάνς όμως είναι στο απόρθητο, ευρωπαϊκά, κάστρο της Φράιμπουργκ. Κι ο κόσμος της πιστεύει πολύ στην ανατροπή και στην πρόκριση σε έναν ευρωπαϊκό τελικό.

Είναι όμως ο Σούστερ τόσο καλός προπονητής ή η ομάδα πάει στον αυτόματο, πάνω στις βάσεις του προηγούμενου προπονητή. Ο Σούστερ έχει πει αρκετές φορές ότι μιλάει συχνά με τον Στράιχ. Επικοινωνούν με μηνύματα ή με τηλεφωνήματα. Μιλάνε για διάφορα θέματα και φυσικά για τακτική. «Θα ήταν μεγάλο μου λάθος αν δεν ζητούσα τη συμβουλή του όταν τη χρειαζόμουν. Καταλαβαίνει πάρα πολλά γιατί γνωρίζει πώς λειτουργεί ο σύλλογος, αλλά και τις προσωπικότητες μέσα σ’ αυτόν. Αυτή η εμπειρία βοηθά σε συγκεκριμένες στιγμές. Για μένα είναι πολύ σημαντικός γιατί μπορεί να κατανοήσει αυτά τα πράγματα», παραδέχεται σε πρόσφατη συνέντευξή του. Από την άλλη, δεν μιλάνε και κάθε μέρα γιατί ο Στράιχ έφυγε για να ξεκουραστεί, να βρει χρόνο να ταξιδέψει, να κάνει πράγματα που ήθελε, μετά από 12 χρόνια. Όπως λέει ο Σούστερ για τον μέντορά του: «Είναι σημαντικό να αποκτήσει λίγη απόσταση, να αφεθεί, να είναι ελεύθερος. Είναι μια διαδικασία που φαντάζομαι δεν είναι καθόλου εύκολη. Δεν θα έπρεπε να αντιμετωπίζει όσα συμβαίνουν εδώ καθημερινά. Ξέρω όμως, ότι μπορώ να επικοινωνήσω μαζί του αν έχω μια ερώτηση». Με λίγα λόγια, ο Στράιχ είναι ο σοφός μέντορας που αν χρειαστεί βρίσκεται εκεί για να βοηθήσει, αλλά δεν κάνει κουμάντο. Απολαμβάνει την ησυχία του, μακριά από την προπονητική.

Η ομάδα δεν μένει στάσιμη όμως. Ο Σούστερ έχει ήδη βάλει τις δικές του ιδέες. Η Φράιμπουργκ του Σούστερ δεν έχει το κλασικό πρέσινγκ που πολλοί Γερμανοί προπονητές γουστάρουν. Αυτό που έγινε διάσημο με τον Κλοπ και άλλους, αυτό που πάνω κάτω έπαιζε κι ο Στράιχ. Το τρελό τρέξιμο και κυνήγι για την ανάκτηση της κατοχής γρήγορα. Να πνίγεις τον αντίπαλο, να μην τον αφήνεις να αλλάζει πολλές πάσες. Για τους λάτρεις των αριθμών, το νούμερο που δείχνει κάτι τέτοιο είναι το PPDA. Με λίγα λόγια, για όσους βαριούνται αυτά τα στατιστικά, το πόσο αφήνεις τον αντίπαλο να αλλάζει πάσες. Ομάδες που πρεσάρουν πολύ (το είδαμε και στη χώρα μας με Αλμέιδα και Μεντιλίμπαρ) έχουν χαμηλό PPDA. Η Φράιμπουργκ αντίθετα, αφήνει τον αντίπαλο να αλλάζει την μπάλα σε μεγάλο βαθμό. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πιέζει και ότι ταμπουρώνεται. Απλά πιέζει με έναν ιδιαίτερο τρόπο, ένα μαν-του-μαν που δεν αφήνει χώρους, εμποδίζει το ουσιαστικό και δημιουργικό ποδόσφαιρο. Δεν κυνηγάει όμως το κλέψιμο με τόσο πάθος, αλλά να αφοπλίσει τον αντίπαλο, να τον κάνει ακίνδυνο, να τον οδηγήσει σε λάθος. Η Φράιμπουργκ δεν προβληματίζεται όταν δεν έχει κατοχή. Απλά κάνει την κατοχή του αντιπάλου ανούσια. Κρατά την μπάλα μακριά από την περιοχή της. Ούτε είναι ομάδα που θα πάρει την μπάλα και θα κυνηγήσει με το ζόρι την αντεπίθεση. Παίζει συνδυαστικά και με υπομονή αν χρειαστεί. Ο Σούστερ έχει βάλει ήδη τη σφραγίδα του με τις αλλαγές αυτές. Ακόμα και στη συχνότητα των προπονήσεων και στο πόσο δουλεύει στο build-up. Κανείς δεν θα πει ότι παίρνει χαρτάκι από τον Στράιχ. Δεν ήρθε για να πει ότι θα μας μάθει μπαλίτσα, ούτε όμως για να μην αλλάξει τίποτα. Και αυτό βγαίνει, με την ομάδα για πρώτη φορά σε ημιτελικά ευρωπαϊκής διοργάνωσης.

Αλλά οι αρχές του Στράιχ και της ομάδας ήταν πέρα από τα συστήματα και τα γκέγκενπρες. Όπως λέει ο Σούστερ, βρίσκεις την παρουσία του Στράιχ στις αξίες τού συλλόγου. Στο να χαιρετά ο ένας τον άλλον, να συμπεριφέρονται όλοι με σεβασμό ανεξάρτητα από το αν είναι ποδοσφαιριστές, προπονητές ή ball boys, να συζητάνε, να δείχνουν ενδιαφέρον ο ένας για τον άλλον. Η οικογενειακή ατμόσφαιρα στη Φράιμπουργκ συνεχίζει να υπάρχει και είναι ενσωματωμένη στους ανθρώπους της. Και μπορεί τακτικά να διαφέρουν ή ο Σούστερ να μην είναι τόσο εξωστρεφής στο χορτάρι και προς τους διαιτητές όπως ο προκάτοχός του, αλλά οι φιλοσοφικές αρχές υπάρχουν ακόμα. Ο Σούστερ διαβάζει κι αυτός βιβλία και έχει άποψη. Και όπως λέει, σε μια ομάδα που βασίζεται τόσο πολύ στον άνθρωπο, είναι σημαντικό ο κάθε ποδοσφαιριστής να γνωρίζει τι συμβαίνει γύρω του. Να ξέρει να απαντήσει όταν τον ρωτήσουν για τον Τραμπ ή την κυβέρνηση στη Γερμανία. Γι’ αυτό άλλωστε παροτρύνει τους ποδοσφαιριστές του να διαβάζουν και να ενημερώνονται από πολλές πηγές και να μπορούν να απαντήσουν αν ερωτηθούν για εξωποδοσφαιρικά ζητήματα.

Ο Σούστερ υποστηρίζει ότι δεν έχει συγκεκριμένο στιλ. Όταν έπαιρνε το δίπλωμά του, πέρασε από την Μπρέντφορντ και πήρε αρκετές ιδέες για το πώς οι ομάδες διαχειρίζονται τους οικονομικούς τους πόρους. Πήγε στην Ισπανία και την Τζιρόνα, παίρνει ιδέες από τον ντε Τσέρμπι, τον Πεπ. Κοιτάζει πώς αμύνεται ο Γκασπερίνι και πώς παίζει ο Τσάμπι Αλόνσο. Και για το μέλλον; Ακόμα και ο αποκλεισμός από την Μπράγκα ή η απώλεια της 7ης θέσης, δύσκολα θα τον θέσουν εκτός ομάδας. Μιλάμε για τη Φράιμπουργκ που δεν παίρνει αποφάσεις βιαστικά. Ο ίδιος πάντως δείχνει πόσο δικός της άνθρωπος είναι. «Δεν ανησυχώ για τέτοια πράγματα. Όταν έρθει εκείνη η μέρα, τα πράγματα θα συνεχιστούν για μένα. Ίσως ακόμα και στην ίδια τη Φράιμπουργκ», είχε πει πριν από έναν χρόνο περίπου. Δεν θα μας έκανε εντύπωση να επέστρεφε ως βοηθός ή στις ακαδημίες ή να πήγαινε για ψάρεμα με τον Στράιχ και να βοηθούσαν τον επόμενο που θα αναλάμβανε. Είπαμε. Εκεί στους πρόποδες του Μέλανα Δρυμού, βλέπουν τα πράγματα αλλιώς.