Κρύες νύχτες στο Στόουκ: η Πορτ Βέιλ στους 8 του κυπέλλου Αγγλίας

Το κύπελλο σε κάθε χώρα πρέπει να δίνει ευκαιρίες στις μικρές ομάδες να κυνηγήσουν τα όνειρά τους. Είχαμε δει σε προηγούμενο κείμενο, το κύπελλο της Γαλλίας και πώς το καταφέρνει αυτό. Σήμερα, θα μιλήσουμε για την ομάδα έκπληξη στο φετινό Κύπελλο Αγγλίας. Πριν μερικές ημέρες έγινε μια πολύ μεγάλη έκπληξη, ίσως η μεγαλύτερη φέτος στον θεσμό. Μια κεφαλιά του Μπεν Γουέιν στο 28ο λεπτό έγραψε το τελικό 1-0 ανάμεσα σε μια ομάδα που είναι τελευταία στη League One (την 3η κατηγορία του αγγλικού ποδοσφαίρου) με διαφορά πάνω από 10 βαθμούς από τη σωτηρία και μια ομάδα που είναι περίπου στη μέση της βαθμολογίας στην Πρέμιερ Λιγκ.

Η Πορτ Βέιλ κέρδισε τη Σάντερλαντ και πήρε την πρόκριση για τα προημιτελικά. Μια ομάδα που παραπαίει στο πρωτάθλημα, έχει κάνει το 5/5 στο FA Cup. Το εντυπωσιακό είναι ότι λίγες μέρες πιο πριν, μόλις 5, είχε κερδίσει για την προηγούμενη φάση την Μπρίστολ Σίτι. Μια ομάδα της Τσάμπιονσιπ. Μέσα σε μια εβδομάδα, οι οπαδοί της Πόρτ Βέιλ είδαν τους παίκτες τους να κερδίζουν δυο φορές ομάδες μεγαλύτερης κατηγορίας. Σε 38 αγωνιστικές στο πρωτάθλημα έχουν δει μόλις 7 νίκες και γι’ αυτό ο υποβιβασμός είναι σχεδόν βέβαιος. Ο Νεοζηλανδός σκόρερ δήλωσε με ειλικρίνεια ότι δεν είχε πάρει χαμπάρι πως η ομάδα του προκρίθηκε στα προημιτελικά με το γκολ του. Είναι η πρώτη φορά που η Πορτ Βέιλ το καταφέρνει από το μακρινό 1954.

Μια τεράστια επιτυχία για έναν σύλλογο που ναι μεν έχει μεγάλη ιστορία, αλλά δεν είναι και κανένα μεγαθήριο. Μια ομάδα που ακόμα και η ίδρυσή της είναι αντικείμενο συζήτησης. Ιδρύθηκε το 1876 σύμφωνα με τα όσα υποστηρίζει ο σύλλογος, αλλά ορισμένοι ιστορικοί υποστηρίζουν ότι το έτος ήταν το 1879. Όπως και να’χει διαλύθηκε και ξαναφτιάχτηκε το 1907. Αλλά ακόμα και η προέλευση του ονόματός του είναι αμφισβητούμενη. Η Πορτ Βέιλ υποστηρίζει ότι το όνομα προέρχεται από το Port Vale House, ένα κτίριο που βρισκόταν στην περιοχή και μέσα σε αυτό ιδρύθηκε η ομάδα. Άλλοι όμως υποστηρίζουν ότι το όνομα προέρχεται από τη γεωγραφία της περιοχής και μια κοιλάδα με κανάλια. Όποια και να είναι η αλήθεια πάντως, η Πορτ Βέιλ είναι η ομάδα του Μπέρσλεμ, μιας περιοχής του σημερινού Στόουκ. Και όπως φαντάζεται κανείς, το τοπικό ντέρμπι είναι με τη Στόουκ Σίτι. Μια κόντρα που ξεκίνησε από το 1882, το λεγόμενο Potteries Derby.

Τα ντέρμπι δεν είναι τόσο συχνά. Μόλις 22 σεζόν έχουν βρεθεί στην ίδια κατηγορία Στόουκ και Πορτ Βέιλ στα πάνω από 140 χρόνια ιστορία του ντέρμπι και μόλις 7 φορές έχει τερματίσει η Πορτ Βέιλ πάνω από τη Στόουκ. Η έδρα της Πορτ Βέιλ είναι το Βέιλ Παρκ, ένα γήπεδο που στα παλιά χρόνια είχε φτάσει να χωράει μέχρι και πάνω από 40.000 θεατές. Άλλωστε όταν χτίστηκε, ο σύλλογος ήθελε να το κάνει 80.000 και το λέγανε το Γουέμπλεϊ του Βορρά. Στις μέρες μας χωράει περίπου 16.000 θεατές. Είναι το κλασικό γήπεδο που μυρίζει παλιά καλή Αγγλία. Και έχει έναν διαβόητα κακό αγωνιστικό χώρο εξαιτίας του υποστρώματός του. Είναι ιδιαίτερα ξερό και με το κρύο πετρώνει. Είπαμε, παραδοσιακή Αγγλία.

Η Πορτ Βέιλ έχει περάσει τις περισσότερες σεζόν της στη Β’ και Γ’ εθνική, αλλά και αρκετές στην 4η κατηγορία της Αγγλίας (στην οποία είναι πολύ πιθανό να ξαναβρεθεί του χρόνου). Δεν έχει παίξει ποτέ στην 1η κατηγορία. Μάλιστα είναι η ομάδα που έχει παίξει τις περισσότερες σεζόν στο αγγλικό επαγγελματικό ποδόσφαιρο, χωρίς να έχει φτάσει ποτέ στην 1η εθνική. Οι μεγαλύτερες επιτυχίες του συλλόγου είναι κάτι πρωταθλήματα 3ης και 4ης εθνικής και, κυρίως, τα δύο κύπελλα. Όχι τα κανονικά βέβαια. Το English Football League Trophy, έναν θεσμό που ξεκίνησε το 1983 με ομάδες των χαμηλότερων κατηγοριών. Η Πορτ Βέιλ το έχει κατακτήσει δύο φορές. Το 1993 και το 2001. Και είναι περήφανη γι’ αυτό.

Όπως γίνεται αντιληπτό, κάθε τέτοια πορεία όπως η φετινή είναι μεγάλη χαρά για τον κόσμο της ομάδας. Είπαμε, υπάρχει το 1954 η πορεία μέχρι τα ημιτελικά, όταν και ηττήθηκε από τη Γουέστ Μπρομ με 2-1. Από τότε το καλύτερο είναι η πορεία μέχρι τον 5ο γύρο που έχει συμβεί ορισμένες φορές. Και φυσικά ένα παιχνίδι που θυμούνται οι παλιότεροι. Το ματς με την Άρσεναλ τη σεζόν 1997-98, το ματς που ίσως να είχε στερήσει το νταμπλ από την Άρσεναλ, όσο αστείο και να ακούγεται. Ένα κρύο βράδυ στο Στόουκ, τον Ιανουάριο του 1998, ο Αρσέν Βενγκέρ δεν κατέβασε τα δεύτερα. Η 11αδα είχε πολλά αστέρια: Βιεϊρά, Όφερμαρς, Μπέργκαμπ, Σίμαν, Ράιτ, Λι Ντίξον. Αλλά για την Πορτ Βέιλ ήταν κάτι σαν τελικός. Ο Βιεϊρά θυμάται την ατμόσφαιρα, αλλά και τις λακκούβες στο γήπεδο.

Η Πορτ Βέιλ έχασε δυο τεράστιες ευκαιρίες, ενώ η Άρσεναλ είχε ένα δοκάρι του Όφερμαρς και τον Ίαν Ράιτ να παθαίνει μυικό τραυματισμό και να αποχωρεί, χάνοντας μάλιστα πολλά παιχνίδια στη συνέχεια. Το ματς έληξε χωρίς γκολ και ο Ντένις Μπέργκαμπ στο 100′, με ένα κλασικό του μαγικό τελείωμα εκτός περιοχής, φάνηκε να καθαρίζει την μπουγάδα. Κι όμως. Οι “Βάλιαντς” είχαν απάντηση και ισοφάρισαν. Το παιχνίδι πήγε στα πέναλτι και παρότι η Άρσεναλ ξεκίνησε με χαμένο του Ντίξον, οι γηπεδούχοι στη συνέχεια έχασαν άλλα δύο και αποκλείστηκαν με 4-3. Ήταν ένα ματς που οι οπαδοί της ομάδας θυμούνται με αυτή τη γλυκόπικρη γεύση. Όπως είπαμε, στη συνέχεια η Άρσεναλ κατέκτησε το κύπελλο και φυσικά το πρωτάθλημα.

Δεν είναι όμως μόνο το γεγονός ότι η Πορτ Βέιλ δεν έχει παίξει ποτέ στην 1η εθνική ή ότι περνάει όλα τα χρόνια της σε μια συνεχή προσπάθεια να σωθεί ή να ανέβει μετά από έναν υποβιβασμό. Η ομάδα έχει περάσει και πολύ πιο δύσκολες στιγμές. To 2002, λόγω χρεών, μπήκε σε καθεστώς προσωρινής διοίκησης και τελικά με ένα σύστημα λαϊκής βάσης, η ομάδα αγοράστηκε από τους οπαδούς το 2003 και κάπως βρήκε τα πατήματά της. Ακόμα μια μεγαλύτερη κρίση ήρθε το 2012. Ο σύλλογος αδυνατούσε να αποπληρώσει δάνεια, έξοδα, ακόμα και τους μισθούς, με παίκτες και υπαλλήλους να παίρνουν μόλις το 25% των αμοιβών τους. Μπήκε ξανά σε καθεστώς “διοίκησης πρωτοδικείου” και τιμωρήθηκε με απαγόρευση μεταγραφών και αφαίρεση 10 βαθμών, ενώ παράλληλα είχε και προβλήματα με την εφορία στην οποία χρωστούσε λεφτά. Ο δήμος βοήθησε στη συνέχεια, αφού “κούρεψε” σημαντικό ποσό του δανείου που είχε κάνει στην ομάδα, πάνω από τα μισά από τα περίπου 3 εκατομμύρια Ευρώ. Η κατάσταση ήταν τόσο τραγική που η Πορτ Βέιλ χρωστούσε χρήματα στον σπόνσορα της φανέλας, μια που είχε πάρει δάνειο και από την εταιρεία που βρισκόταν στις φανέλες. Η Harlequin Properties κυνήγησε δικαστικά την Πορτ Βέιλ, ζητώντας 125.000 λίρες.

Επέστρεψε και μετά αυτή την περιπέτεια και τα τελευταία χρόνια ο σύλλογος βρήκε κάπως τα πατήματά του. Το 2019 την ομάδα αγόρασαν οι Σάναχαν, ένα ανδρόγυνο που έχει μια εταιρεία IT στο Μπέρσλεμ. Είχαν προσπαθήσει και το 2015 και το 2017. Παρότι η ομάδα οικονομικά φαίνεται να έχει σταθεροποιηθεί, συνεχίζει να είναι ασανσέρ. Πάντως φέτος έκανε μια ενδιαφέρουσα κίνηση. Ο περσινός σπόνσορας αποχώρησε και καθώς η Πορτ Βέιλ γιορτάζει τα 150 χρόνια από την ίδρυσή της (έστω και αν, όπως είπαμε, κάποιοι το αμφισβητούν), αποφασίστηκε να μην μπει σπόνσορας στη φανέλα. Η διοίκηση παραδέχτηκε ότι έχασε εξαψήφιο έσοδο. Το αποτέλεσμα ήταν μια πανέμορφη φανέλα, καθαρή, που ξεπούλησε. Μέσα στην πρώτη ημέρα είχε πάνω από 1.800 παραγγελίες και ακόμα και οι ουδέτεροι την ψήφισαν ως την καλύτερη φανέλα εδώ και πολλές δεκαετίες. Αποτέλεσμα: παραγγελίες από 24 διαφορετικές χώρες. Η διοίκηση προσπαθεί να συνδέσει πολύ την ομάδα με τους κατοίκους και δεν είναι τυχαίο ότι έχουν αυξηθεί πολύ και τα εισιτήρια. Μέσα στη πανδημία, η Πορτ Βέιλ έδωσε 375.000 γεύματα σε ανθρώπους στην πόλη. Μια πόλη που αντιμετωπίζει σοβαρά οικονομικά προβλήματα.

Ένας από τους οπαδούς της ομάδας που έχουν υποφέρει όλα αυτά τα χρόνια είναι διάσημος. Μιλάμε για τον Ρόμπι Γουίλιαμς. Ο Ρόμπι είναι γέννημα-θρέμμα του Στόουκ και μεγάλωσε πολύ κοντά στο Βέιλ Παρκ, καθώς οι γονείς του είχαν μια παμπ εκεί. Ο Ρόμπι, φανατικός ποδοσφαιρόφιλος, έβλεπε μπάλα στην τηλεόραση και υποστήριζε τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ. Αλλά, όπως λέει, ποιος θα τον πήγαινε εκεί στα 80s στο Μάντσεστερ; Έτσι, η Πόρτ Βέιλ ήταν στη διπλανή γωνία, τα εισιτήρια φτηνά (50 πένες που του έδινε η γιαγιά του) και η Πορτ Βέιλ έγινε το σπίτι του. Η πρώτη του αγάπη, όπως λέει. Η αγάπη του ήταν τέτοια, που όταν έγραψε το τραγούδι “It’s Only Us” για το παιχνίδι FIFA 2000, έθεσε όρο να μπει και η Πορτ Βέιλ της Γ’ εθνικής στο βιντεοπαιχνίδι.

Ο Ρόμπι έχει φορέσει και τη φανέλα της ομάδας σε ορισμένα φιλικά παιχνίδια. Όπως λέει χαμογελώντας: «Με άφησαν να εκτελέσω και πέναλτι για να σκοράρω, αλλά έχω βάλει και κανονικό γκολ με τη Λέστερ». Και φυσικά είχε βοηθήσει και οικονομικά. Το 2006, για να γλιτώσει την ομάδα από μια ακόμα διοίκηση πρωτοδικείου είχε δώσει περίπου 250.000 λίρες για να βοηθήσει. Και πριν 2 χρόνια, οι Σάναχαν του έδωσαν μια σουίτα και τον έκαναν πρόεδρο στην ομάδα. Ο ίδιος, συγκινημένος είπε: «Δεν είχα έρθει για πολλά χρόνια στην Πορτ Βέιλ. Το κλαμπ δεν φαινόταν να έχει αγάπη, να το νιώθεις σαν στο σπίτι σου. Αλλά η Πορτ Βέιλ ήταν πάντα στην καρδιά μου. Η Κάρολ και η οικογένειά της ήρθαν εδώ και αναζωογόνησαν την ομάδα, άλλαξαν το γήπεδο και κατάλαβα ότι όλα άλλαξαν. Και αυτό με έπεισε να ασχοληθώ ξανά».

Οι στιγμές μετά την ιστορική πρόκριση επί της Σάντερλαντ

Φτάνοντας στους 8 της Αγγλίας, οι οπαδοί πήραν μια ένεση χαράς που μπορεί να τους κρατήσει για πολλά χρόνια ακόμα. Η μοίρα έφερε την Τσέλσι αντίπαλο στο Στάμφορντ Μπριτζ, μια αδύνατη αποστολή. Έτσι κι αλλιώς, τα έσοδα από τη μέχρι τώρα πορεία είναι αρκετά σημαντικά. Και το όνειρο παραμένει ζωντανό, αν και κανείς ουδέτερος δεν πιστεύει ότι η τελευταία ομάδα της Γ’ Εθνικής θα κοντράρει μια ομάδα του Τσάμπιονς Λιγκ. Οι οπαδοί της Πορτ Βέιλ πάντως δεν χάνουν με τίποτα αυτό το ματς. Γι’ αυτό και εξάντλησαν τα 6.000 εισιτήρια που πήρε η ομάδα και θα κάνουν το ταξίδι μέχρι το Λονδίνο.

Όπως όμως γράφει και μια οπαδός της ομάδας, που όταν ήταν 10 χρονών έζησε το ιστορικό ματς με την Άρσεναλ στο σπίτι της κοντά στο γήπεδο, προσπαθώντας από τις φωνές να καταλάβει τι γινόταν στα πέναλτι: «Στην Πορτ Βέιλ δεν μας σκοτώνει η ελπίδα. Είναι αυτή που μας κρατάει ζωντανούς».